Wywołuje ją krętek blady – Treponema pallidum. Poza organizmem ludzkim bakteria zachowuje żywotność bardzo krótko, kiła pierwotna prawie zawsze jest wynikiem bezpośredniego kontaktu seksualnego (oralnego również) z osobą zakażoną.
Kiłę wrodzoną przenosi na płód zakażona kobieta. Nieleczona kiła występuje w trzech kolejnych stadiach:
1. Kiła pierwotna – w 2-3 tygodnie po zakażeniu powstają bolesne owrzodzenia tzw. objaw pierwotny. Owrzodzenia powstają w miejscu wtargnięcia bakterii – zazwyczaj na członku, w pochwie, na szyjce macicy, odbycie, ustach lub rękach. Okoliczne węzły chłonne mogą być powiększone i bolesne. Objawy te znikają po 3-8 miesiącach nawet bez leczenia. W tym okresie kiła jest najbardziej zakaźna.
2. Kiła wtórna rozwija się w 4-10 tygodniu po zmianach pierwotnych. Na całym ciele występuje (falami) niebolesna wysypka skórna. Czasem wysypka ogranicza się do dłoni, stóp, narządów płciowych i błon śluzowych. Mogą towarzyszyć jej ból gardła, gorączka, zmęczenie, powiększenie węzłów chłonnych i ból głowy. Czasem choroba może przybrać postać ostrą z objawami kiłowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, doprowadzić do głuchoty i innych zmian neurologicznych. Bez leczenia zmiany te znikają w ciągu 3-12 tygodni, zdarza się, że w pierwszym roku choroby następują nawroty.
3. Kiła utajona – następują nawroty wysypki i innych objawów. U części chorych rozwijają się poważne powikłania kiły utajonej dotyczące: skóry, kości, nerwów, mózgu, serca i innych narządów wewnętrznych. Nierozpoznana i nieleczona kiła może powodować wiele powikłań np. kiła wrodzona jest przyczyną głuchoty, niedokrwistości, zaburzeń wzrostu i innych.
2010-02-17